PenkałaImię i Nazwisko: Anna Penkała

stopień naukowy: doktor

stanowisko: adiunkt

katedra: Katedra Historii Nowożytnej

prowadzone zajęcia: Historia nowożytna powszechna; Dzieje kultury polskiej; Obsługa ruchu turystycznego; Wprowadzenie do turystyki historycznej i kulturowej; Język obcy w turystyce; Systemy rezerwacyjne w turystyce; Metodyka organizacji imprez turystycznych; Metodyka pilotażu i przewodnictwa

zainteresowania naukowe: historia rodziny, historia kobiet, prawo prywatne w epoce nowożytnej, historia kultury materialnej, turystyka historyczna i wykorzystanie dziedzictwa kulturowego w turystyce

kontakt: Katedra Historii Nowożytnej, pok. 331

email: penkala.anna@gmail.com

telefon służbowy: +48 12662-61-89

Rozprawa doktorska:

Temat rozprawy: „Panieńskie ochędóstwo”. Kwestie posagowe i wienne w małżeństwach szlachty województwa krakowskiego w czasach saskich

Promotor: prof. dr hab. Bożena Popiołek

Recenzenci: prof. dr hab. Cezary Kuklo, prof. dr hab. Dorota Żołądź – Strzelczyk

Rok obrony: 2016

granty i prace badawcze:

Realizacja grantu badawczego nr rej. 2015/19/B/HS3/01797 sfinansowanego ze środków z Narodowego Centrum Nauki pt.  Dobrodziejki i klienci. Specyfika patronatu kobiecego i relacji klientalnych w czasach saskich (wykonawca).

udział w konferencjach naukowych krajowych i zagranicznych [wybrane]:

  • Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Tatarzy na ziemiach Rzeczypospolitej”, Katolicki Uniwersytet Lubelski. Temat referatu: „Bestye srogie jadowite”. Wizerunek Tatarów w mentalności społeczeństwa Rzeczypospolitej doby baroku.
  • Międzynarodowa Konferencja Naukowa VI Łódzka Wiosna Młodych Historyków, Uniwersytet Łódzki, III 2013. Temat referatu: „Nie z przymusu ani zgrozy jakiej tylko dobrowolnie”. Małżeństwa ormiańskie w XVIII wiecznym Stanisławowie w świetle kontraktów przedślubnych
  • -Ogólnopolska Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa „Ciało, seksualność, pornografia – kontekst historyczny” Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, 24 X 2013, Tytuł referatu: „Rozdział od łoża i stołu”. Przyczyny i argumentacja w sprawach o separację w małżeństwach szlacheckich Rzeczpospolitej XVII i XVIII w.
  • -Ogólnopolska Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa „Rola emocji w historii ludzkości” Uniwersytet Śląski w Katowicach, 20 II 2014. Tytuł referatu: Miłość czy interes. O relacjach miedzy partnerami w Rzeczypospolitej XVIII wieku w świetle umów przedślubnych i korespondencji
  • Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Via viatores quaerit. Mobilność społeczna w dziejach krajów Grupy Wyszechradzkiej” Akademia Pomorska w Słupsku, Muzeum Miasta Gdyni 29-30 V 2014. Tytuł referatu: „Nowiny ślę pewne i dobre”. Szlacheckie podróże w świetle małżeńskiej korespondencji XVIII wieku
  • – Ogólnopolska Konferencja Naukowa Jedzą, piją, lulki palą. Kulturowe aspekty korzystania z używek na przestrzeni dziejów, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, 5-6 III 2015. Temat referatu: „Srebrne tabakierki, garnce gorzałczane i kocioły piwne”. Obiekty kultury materialnej jako przejaw rozpowszechniania używek wśród szlachty województwa krakowskiego w pierwszej połowie XVIII wieku
  • Konferencja Naukowa „ Wczoraj-dziś-jutro” Uniwersytet Jagielloński w Krakowie, 19-20 marca 2015 r. Tytuł referatu: Dziedzictwo kulturowe Tatarów Krymskich. Mały półwysep, wielkie zagrożenia?
  • – Ogólnopolska Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa „Wiktuały, kuchnia, kultura jedzenia”, Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie 9-10 kwietnia 2015 r. Tytuł referatu: Materia droższa od srebra. „Farfurki” i „porcelanki” na szlacheckich stołach w świetle inwentarzy oblatowanych w krakowskich księgach grodzkich z XVIII wieku

2015- Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Czystość i brud. Higiena Nowożytna (XV-XVIII wieku”, Collegium Medicum im. Ludwika Rydygiera w Bydgoszczy Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, 17-18 września 2015. Tytuł referatu: Od „miednicy z nalewką” do „wanienki do nóg moczenia”. Rozwój praktyk higienicznych wśród szlachty krakowskiej w świetle inwentarzy z XVII i XVIII wieku.

  • – Seminarium naukowe: „Kobiece kręgi korespondencyjne w XVII- XVIII wieku”, Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie, 23 września 2015 r., Tytuł referatu: „Cysieńka”.  Listy Cecylii z Sapiehów Chodkiewiczowej  jako relacja  trudnej drogi dojrzewania do samodzielności
  • – Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Historia–Pamięć–Tożsamość” pt. Archiwum jako „strażnik pamięci”, Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie, 12 grudnia 2015. Tytuł referatu (wraz z dr Agnieszką Słaby): Źródła do badań dziejów rodziny szlacheckiej z XVIII wieku w zbiorach Litewskiego Archiwum Historycznego w Wilnie. Perspektywy badawcze.
  • -Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Homo ludens”. Zabawy i rozrwki na przestzrzeni dziejów, Akademia Pomorska w Słupsku, 21 kwietnia 2016, Tytuł referatu: Inwentarze pośmiertne jako źródło do poznania zabaw i rozrywek szlachty krakowskiej w czasach saskich
  • Międzynarodowa Konferencja Naukowa, „W kręgu rodziny epok dawnych – rytmy życia, rytmy codzienności Dom – Codzienność – Święto”, Kraków, 12-13 października 2016 r. Tytuł referatu: (Nie)codzienność szlacheckiego domu w świetle zapisów z osiemnasto- wiecznych ksiąg grodzkich z terenu województwa krakowskiego
  • Ogólnopolska Konferencja Naukowa, Źródła do dziejów staropolskich podróży edukacyjnych, Poznań 11 maja 2017. Tytuł referatu: „Za inkaust pióra i bibułę”. Koszt edukacji szlacheckich synów na przykładzie regestu wydatków na Onufrego i Stanisława Szembeków z lat 1750- 1762

2017- Międzynarodowa Konferencja Naukowa Treue Untertanen eines Herrschers…“: Litauen und Sachsen in der Zeit der Wettiner, Wilno 23-24 maja 2017. Tytuł referatu: Okazjonalne i prestiżowe. Przedmioty z saskich manufaktur w regestrach szlacheckich wypraw ślubnych z XVIII wieku

2017- Ogólnopolska Konferencja Naukowa Podróż z książką w ręku, Gdańsk 18-19 października 2017 r. Tytuł referatu: List jako wskazówka w podróży. O dydaktycznej roli korespondencji na przykładzie listów Pawła Karola Sanguszki (1680-1750)

  • Międzynarodowa Konferencja Naukowa, Hranice a pohraničia II. Ambivalentný charakter pohraničných území 14. – 15 listopada 2017, Prešov. Tytuł referatu: Sprawy ordynacji ostrogskiej w rękach Pawła Karola Sanguszki. Korelacja centrum-pogranicze w świetle korespondencji

Osiągnięcia:

Litwa, Lietuvos Istorijos Institutas, staż doktorski 1-31 października 2015, przyznany przez Litewskie Ministerstwo Oświaty i Nauki oraz Biuro Uznawalności Wykształcenia i Współpracy Międzynarodowej.

Granty i prace badawcze:

2016-2019 Realizacja projektu badawczego nr rej. 2015/19/B/HS3/01797 sfinansowanego ze środków z Narodowego Centrum Nauki pt.  Dobrodziejki i klienci. Specyfika patronatu kobiecego i relacji klientalnych w czasach saskich (wykonawca).

Członkostwo w stowarzyszeniach i instytucjach naukowych:

Członek Polskiego Towarzystwa Badań nad Wiekiem Osiemnastym

Publikacje:

monografie:

Panieńskie ochędóstwo. Kwestie posagowe i wienne w małżeństwach szlachty województwa krakowskiego w czasach saskich, Kraków 2016, 426 ss.

Przeciw prawu tradycji i obyczajowi. Sprawy procesowe szlacheckich małżeństw w księgach sądów grodzkich z terenu województwa krakowskiego, Kraków 2017, 196 ss.

 

artykuły w czasopismach naukowych:

Szlacheckie kontrakty małżeńskie jako źródła do badań biograficznych i majątkowych na przykładzie intercyzy przedślubnej Antoniny Rzewuskiej i Piotra Miączyńskiego, „Rocznik Lubelskiego Towarzystwa Genealogicznego”, t. VI, R. 2015, s. 153-169

rozdziały w monografiach:

Słaby A., Penkała A., Źródła do badań dziejów rodziny szlacheckiej z XVIII wieku w zbiorach Litewskiego Państwowego Archiwum Historycznego w Wilnie : perspektywy badawcze, [w:] Historia – pamięć – tożsamość w edukacji humanistycznej. T. 4, Archiwum jako „strażnik pamięci” : studia historyczno-archiwalne, red. B. Popiołek, A. Chłosta-Sikorska, A. Słaby, Kraków 2016

„Cysieńka”.  Listy Cecylii z Sapiehów Chodkiewiczowej  jako relacja  trudnej drogi dojrzewania do samodzielności [w:] Kobiece kręgi korespondencyjne w XVII-XIX wieku, red. B. Popiołek, U. Kicińska, A. Słaby, Warszawa 2016, s. 91-102

Nowiny ślę pewne i dobre”. Szlacheckie podróże w świetle małżeńskiej korespondencji  XVII i XVIII wieku [w:] Via viatores quaerit. Mobilność społeczna w dziejach krajów Grupy Wyszechradzkiej red. A. Teterycz- Puzio, L. Kościelak, E. Łączyńska, Słupsk 2016, s. 167- 176

 „Srebrne tabakierki, garnce gorzałczane i kotły piwne”. Obiekty kultury materialnej jako przejaw rozpowszechniania używek wśród szlachty województwa krakowskiego w pierwszej połowie XVIII wieku [w:] Używki w świetle źródeł archeologicznych i historycznych, t. 1 Jedzą, piją, lulki palą. Kulturowe aspekty korzystania z używek na przestrzeni wieków, red. J. Żychlińska, A. Głowacka – Penczyńska, A. Klonder, Bydgoszcz 2016, s. 155- 170

Materia droższa od srebra. „Farfurki” i „porcelanki” na szlacheckich stołach w świetle inwentarzy oblatowanych w krakowskich księgach grodzkich z XVIII wieku [w:] Wiktuały, kuchnia kultura jedzenia w perspektywie historycznej, red. P. Jędrzejewski, P. Magiera, K. Skrężyna, G. Szuster, Kraków 2016, s. 160-170

Szlacheckie wyprawy ślubne jako źródło do badań historii kultury materialnej XVIII wieku [w:] Zielonogórskie Spotkania Źródłoznawcze. Na tropie źródła i jego interpretacji, red. M. Dalidowicz, J. Dudek, A. Górski, Zielona Góra 2015, s. 155 -166

 „Nie masz nic takiego, czego bym dla Ciebie nie uczynił”. O wzajemnych podarunkach w małżeństwach szlacheckich w XVIII wieku [w:] Kobieta i mężczyzna. Jedna przestrzeń – dwa światy, red. B. Popiołek, A. Chłosta- Sikorska, M. Gadocha, Kraków 2015, s. 283 – 294

Od „miednicy z nalewką” do „wanienki do nóg moczenia”. Rozwój praktyk higienicznych wśród szlachty krakowskiej w świetle inwentarzy z drugiej połowy XVII i XVIII wieku [w:] Czystość i brud. Higiena nowożytna XV- XVIII w. red. W. Korpalska, W. Ślusarczyk, Bydgoszcz 2015, s. 13-26

 „Rozdział od łoża i stołu”. Przyczyny i argumentacja w sprawach o separację w małżeństwach szlacheckich Rzeczpospolitej XVII i XVIII w [w:] Ciało, Seksualność, Pornografia- kontekst historyczny, red. P. Jędrzejewski, K. Szlęzak, G. Szuster, Kraków 2014, s. 93-111

 Pewny kontrakt i nieodmienne postanowienie”. O majątkowych aspektach zawierania małżeństw przez szlachtę w czasach saskich [w:] Doktoranckie spotkania z historią, red. K. A Kierski, M. Klempert, J. E. Śliczyńska, Olsztyn 2014, s. 111-120